مستند “شبینروایتی از دنیای درونی سلمان فارسی صالحزهی

مستند شبینروایتی از دنیای درونی سلمان فارسی صالحزهی، نماد تئاتر سیستان و بلوچستان, فیلم مستند شبین اثر مهدی رخشانی، در هشتمین جشنواره تلویزیونی مستند حضور یافته و قرار است از شبکه مستند سیما پخش شود.

این اثر به سبک پرتره، زندگی و مسیر هنری استاد سلمان فارسی صالحزهی را بازمینماید که از پیشگامان تئاتر در سیستان و بلوچستان محسوب میشود.تئاتر آب باد خاک؛ قله هنری یک نسلمهدی رخشانی در مورد سوژه فیلم خود توضیح میدهد صالحزهی از نسل اول و دوم هنرمندان تئاتر این منطقه است و مهمترین اثر او و همکارانش، نمایش آب باد خاک بوده که در سال ۱۳۶۶ جوایز جدی جشنواره تئاتر فجر را به خود اختصاص داد.

شبین؛ بین خواب و بیدارینامگذاری فیلم از واژه بلوچی شبین الهام گرفته شده که به حالتی میان رویا و واقعیت اشاره دارد.

شبینک نیز فردی است که در برزخ خواب و بیداری مانده است. کارگردان میگوید معتقدم آقای صالحزهی با رویای آب باد خاک زندگی میکند و فیلم در جستجوی ردپاهای آن نمایش گمشده در ذهن هنرمند است.

روایت بر سه محور نمایش، دنیای واقعی سوژه و شرایط زندگی روزمره بنا شده و پیوند این سه، استخوانبندی فیلم را میسازد.میراث فرهنگی؛ از پدر به پسرپدر صالحزهی از پژوهشگران نامی سیستان و بلوچستان بوده و به دلیل علاقه عمیق به سلمان فارسی، نام پسر خود را بر او نهاد.

این بخشها، مرور تاریخ تئاتر منطقه را نیز در بر میگیرند.مبارزه با بازنماییهای کلیشهواررخشانی با انتقاد از تصویرسازیهای رایج که سیستان و بلوچستان را فضایی بدوی و دور از تمدن نشان میدهند، میگوید این بازنمایی اذیتکننده است.

او معتقد است معرفی مفاخر هنری چون استاد صالحزهی و نمایش آب باد خاک که المانهای بومی را با زبان هنر مدرن آمیخته، میتواند نوعی بازنگری و تصحیح نگاه باشد.ساختار روایی سهلایه؛ گفتگو، واگویه، جستجوکارگردان جنره پرتره را مورد علاقه خود میداند و توضیح میدهد که در شبین سه روایت موازی جریان دارد اول، گفتگوهای پیشین صالحزهی که علت گوشهگیری او را فاش میکنند؛ دوم، واگویههای درونی او در لحظات تنهایی که در پرسههای روزمره ضبط شده؛ سوم، جستجوی فیزیکی او برای یافتن ردپاهای آب باد خاک.

سیما پخش میشود. بازپخشها روز چهارشنبه ۲۳ آبان ساعت ۹ صبح و روز پنجشنبه ۲۴ آبان انجام خواهد شد.