تأثیر استرس و اضطراب مادر بر بروز اختلالهای رفتاری در کودکان هشدارهای جدید روانشناسان, دوران بارداری یکی از حساسترین و حیاتیترین مراحل زندگی یک زن محسوب میشود که سلامت روان مادر در آن نقش تعیینکنندهای در آینده فرزند ایفا میکند.
حمید یعقوبی، نایبرئیس انجمن روانشناسی ایران و دانشیار دانشگاه، در گفتوگو با خبرنگار اجتماعی برنا تأکید کرد که تحقیقات متعدد رابطه مستقیم و عمیقی بین سلامت روان مادربزرگ و توسعه مغز جنین را تایید کردهاند. مکانیزم انتقال استرس از مادر به جنین هورمون کورتیزول که در پاسخ به استرس ترشح میشود، از طریق مشیم و بند ناف به جریان خون جنین نفوذ کرده و بر ساختارهای عصبی در حال شکلگیری تأثیر میگذارد.
ده، مادران که در دوران بارداری دچار استرس، اضطراب یا افسردگی هستند، احتمال ابتلا فرزندانشان به مشکلات رفتاری و اضطراب را تا دو تا سه برابر افزایش میدهند.
یکی از شایعترین این اختلالات، اختلال نارسایی توجه و بیشفعالی (ADHD) است. مطالعات تصویربرداری مغز نشان دادهاند که کودکان این گروه در حدود ۷ سالگی، فعالیت بالا در نواحی خاصی از مغز دارند که مستقیماً با علائم بیشفعالی در ارتباط است.
تأثیرات طولانیمدت بر رفتار و تعاملات اجتماعی تحقیقات طولانیمدت یک تا دو دههای نتایج نگرانکنندهتری را آشکار کردهاند. استرس پیشین بارداری میتواند بر سلولهای عصبی مغز کودک اثر بگذارد تا در سالهای بعد، به جای تمایل به تعامل و مذاکره، گرایش به پرخاشگری کلامی یا فیزیکی نشان دهند. این یافتهها عمق تأثیر سلامت روان مادربزرگ بر شخصیت و رفتار اجتماعی نسل آینده را به نمایش میگذارد.
ضرورت غربالگری و مداخله روانشناختی در دوران بارداری با توجه به این شواهد علمی، یعقوبی بر لزوم اجرای برنامههای جامع غربالگری سلامت روان، ارائه خدمات مشاوره و رواندرمانی برای مادران باردار تأکید کرد. هدف اصلی این مداخلات، کاهش سطح استرس مادران و در نتیجه، پیشگیری از انتقال اثرات مخرب به نسل بعد است.
کودک است.